Wchodzisz i wiesz

Ostatnia noc w roku, czyli sylwester w PRL, był doskonałą okazją do pokazania jak władza brata się z ludem. Mimo, że w czasach PRL wszystko było szare i ponure, to 31 grudnia bawiono się do upadłego. Jednak i w tym dniu włodarze potrafili trochę "namieszać". Skąd dokąd Władysław Gomułka przeniósł sylwestrowy bal? Jakie przemówienia skrócił Edward Gierek? Marta Kawczyńska

W orędziu noworocznym prezydent Karol Nawrocki powiedział, że kierunkiem, w którym Polska powinna zmierzać w 2026 r., jest rozwój, bezpieczeństwo i lepsze życie obywateli. Przypomniał o zaproszeniu Polski na przyszłoroczny szczyt G20. "Polska w G20 to musi być kierunek na kolejne lata i dekady" - zaznaczył. Beata Zatońska

List, datowany na środę, opublikowała państwowa agencja KCNA. Kim dziękował w nim żołnierzom za „bohaterską obronę godności i honoru Koreańskiej Republiki Ludowo-Demokratycznej”, określając ich jako „największą siłę, dumę i filar kraju”.

Reżim Kima wysyła tysiące żołnierzy do Rosji

Szacuje się, że w ciągu ostatnich osiemnastu miesięcy Korea Północna wysłała do Rosji około 15 tysięcy żołnierzy. Jest to element porozumienia wojskowego między Pjongjangiem a Moskwą. W 2024 roku oba kraje podpisały pakt zakładający między innymi wzajemną obronę w sytuacji zagrożenia.

Dyktator Korei Północnej wyraził nadzieję na jak najszybsze ponowne spotkanie z żołnierzami oraz życzenie, by wszyscy bezpiecznie wrócili do ojczyzny. Wzywał ich do odwagi, mówiąc, że „za ich plecami stoją Pjongjang i Moskwa”.

Wysokie straty i tajemnica państwowa

Brytyjski wywiad oceniał w ubiegłym roku, że około 40 procent północnokoreańskich żołnierzy walczących przeciwko Ukrainie zginęło lub zostało trwale rannych. Szczegółowe informacje na ten temat pozostają w Korei Północnej tajemnicą państwową. Tamtejsze media informowały jednak o spotkaniach Kim Dzong Una z żołnierzami, którzy odnieśli rany podczas działań wojennych w Rosji. Korea Północna wysyłała również do Rosji wojska inżynieryjne, które miały brać udział w rozminowywaniu zajętych terenów.

Zacieśniający się sojusz Korei Północnej i Rosji budzi niepokój państw Zachodu. Miniony rok przyniósł gwałtowny rozwój relacji politycznych i gospodarczych między oboma krajami. Kim Dzong Un i Władimir Putin byli także gośćmi honorowymi wielkiej parady wojskowej w Pekinie, co miało podkreślić znaczenie sojuszu Pjongjangu, Moskwy i Chin.

Czytaj też: Front bez rozstrzygnięcia. 2026 rok przyniesie przełom w wojnie Rosji z Ukrainą?

Polska armia dysponuje zróżnicowaną flotą czołgów – od starszych konstrukcji po nowoczesne jednostki bojowe. Ich eksploatacja jest jednak bardzo paliwożerna. Jak duże są te koszty? W skrajnych przypadkach zużycie może sięgać nawet tysiąca litrów paliwa na 100 kilometrów.

Rok 2008, hrabstwo Cheshire w północno-zachodniej Anglii. To tam przyszedł na świat mały Luke, syn taksówkarza i sprzedawczyni w sklepie ze świeczkami. 

Na Wyspach kocha się piłkę, rugby, miliony ludzi oglądają też krykieta. Ale w tym regionie sportem numer dwa zdaje się być dart. Grają wszyscy, nie tylko panowie, a wieczorami – jeśli akurat grać nie mogą – ekscytują się coraz liczniejszymi transmisjami z kolejnych turniejów. Podobnie było (i pewnie jest) w domu Littlerów.

Przez dekady ta gra – niegdyś typowo robotnicza rozrywka z pubów – przeszła metamorfozę, stając się narodową obsesją. W latach dwutysięcznych pula nagród za zwycięstwo w mistrzostwach świata Professional Darts Corporation, najważniejszym turnieju w tej dyscyplinie, przekraczała już 100 tys. funtów (w praktyce można było te pieniądze wpłacać od razu na konto Phila Taylora, który między 1995 a 2013 rokiem wygrał ten turniej czternaście [!] razy). Dla takich rodzin jak Littlerowie popularność darta oznaczała nowe marzenia. Twoje dziecko nie musiało zostać kolejnym Beckhamem – mogło zostać następnym… Taylorem.

Na domowym nagraniu z 2008 roku widać coś, co dziś wydaje się zapowiedzią przyszłości. Littler, w pieluszce i czapce z daszkiem zdecydowanie za dużej jak na jego głowę, unosi prawą rękę i rzuca lotkę w magnetyczną tarczę. Mimo dziecięcej niezgrabności ruch jest instynktowny, wręcz elegancki. Palce przez ułamek sekundy wskazują w dół, po czym niemal natychmiast chwytają kolejną lotkę z lewej dłoni. Po trzecim rzucie Luke przez moment zastyga w pozie – z lekko skręconym tułowiem, zupełnie jak Phil Taylor – po czym odwraca się w stronę kamery z szerokim, otwartym uśmiechem.

– Luke był jeszcze w pieluchach, a rzucał jak zawodowiec – uśmiecha się Polly James w rozmowie z dziennikarzem „The New York Times”. James relacjonuje dartowe rozgrywki dla Sky Sports, największej stacji sportowej w Anglii. Siedziała za kulisami Utilita Arena i oglądała transmisję turnieju. Był to ósmy wieczór Premier League – czteromiesięcznych rozgrywek dla najlepszych zawodników świata – a hala mieszcząca 11 tys. widzów była wypełniona do ostatniego miejsca. Wielu przyszło tam tylko dla Littlera. – O nim chce się dziś słuchać. Tylko o nim – mówiła.

Po tym, jak w sezonie 2023–2024, mając zaledwie 16 lat, dotarł do finału mistrzostw świata, Littler zaliczył najbardziej udany debiutancki sezon w historii darta. Wygrał kilkanaście turniejów, w tym Premier League, światowe Grand Prix, World Series czy mistrzostwo świata w 2025 roku, a jego nagrody finansowe przekroczyły półtora miliona funtów. Dziś ma 18 lat (w styczniu skończy 19) i powszechnie uważa się go za najlepszego dartera na świecie. Wskoczył niedawno na czoło rankingu PDC (rankingi w darcie opierają się na zarobkach z turniejów z ostatnich dwóch lat) i nic nie wskazuje na to, by miał je w najbliższym czasie opuścić. 

Wszystko, czego nie powinno się robić

W sporcie, który przez dekady zdominowany był przez brzuchatych, siwiejących czterdziesto- i pięćdziesięciolatków, talent Littlera jednocześnie fascynuje i dezorientuje. Dart to w ogóle sport paradoksów. Z jednej strony – statyczny, niemal ascetyczny. Odległość do tarczy: dokładnie 2,37 metra. Układ pól: identyczny na całym świecie. Najcenniejsze miejsce – potrójna dwudziestka – ma wielkość małego plastra. Z drugiej strony – atmosfera przypomina rockowy koncert. Kibice w przebraniach Minionków, bananów, Boratów. Piwo, śpiewy, ironia. W tym świecie Littler pojawił się jak ktoś z innej epoki: młodszy, szybszy, pozornie niewzruszony.

Kiedy rozgrzewa się przed meczem, wciąż widać w nim dziecko z tamtego nagrania. Ta sama kompaktowa sylwetka, to samo błyskawiczne przejście od jednego rzutu do kolejnego, ten sam spokój. Jakby hałas nie miał do niego dostępu. Jakby nie musiał się przekonywać, że trafi – tylko zakładał, że tak będzie.

To właśnie odróżnia go od reszty. Wielu zawodników darta to mistrzowie rutyny: powtarzalność, kontrola, setki tysięcy rzutów rocznie. Littler robi coś, co przeczy szkoleniowym dogmatom. Eksperymentuje w trakcie meczów. Ryzykuje w kluczowych momentach. Czasem wybiera cele, które chwilę wcześniej spudłował rywal – jakby chciał udowodnić, że to, co dla innych jest granicą, dla niego nie istnieje. Stephen Bunting, z którym Littler często się mierzy, powiedział kiedyś półżartem, że Luke „robi wszystko, czego nie powinno się robić – i wszystko działa”.

Młody geniusz

Jego droga zaczęła się na serio, gdy miał dziewięć lat i trafił do młodzieżowej akademii w St. Helens. Już wtedy trenerzy wiedzieli, że mają do czynienia z kimś wyjątkowym. W wieku dziesięciu lat grał w turniejach dla dorosłych. W wieku piętnastu wygrał mistrzostwa świata juniorów. Rok później został zawodowcem. Dziś trudno znaleźć w Wielkiej Brytanii klub młodzieżowy, który nie odczułby tzw. „efektu Littlera”. Dzieciaki biją drzwiami i oknami, by też, choć raz, usłyszeć głośne „one hundred and eighty!” na jednej ze scen. By być jak Littler.

Paradoks polega na tym, że on sam wcale nie wygląda na kogoś, kto miałby unieść taki ciężar. W prywatnych rozmowach jest nieśmiały, chwilami znużony. Wciąż jest bardziej nastolatkiem niż ikoną sportu. Potrafi powiedzieć, że czasem „mu się nie chce”, że po prostu trzeba wyjść i zagrać. Nie buduje wokół siebie mitu – mit buduje się sam.

Nie wygląda też jak człowiek, wokół którego można cokolwiek budować. Złośliwi pod jego wyczynami z 2023 roku pisali, że „to najstarzej wyglądający 16-latek na świecie”. Nie ma, w istocie, sylwetki atlety, ale… nie musi. To nie ten sport. 

Jego finałowy pojedynek na mistrzostwach świata z Humphriesem, innym genialnym Anglikiem, obejrzało na antenie Sky Sports w styczniu 2025 roku ponad 5 milionów ludzi. To wielki, rewelacyjny wynik. Humphries opowiadał potem, że to po tym meczu stał się rozpoznawalny na ulicy. Zaczepiali go ludzie, choć wcześniej zdarzało się to wyłącznie sporadycznie.

Po występie Littlera w mistrzostwach świata przed sklepami darterskimi zaczęły ustawiać się kolejki. Najpopularniejszy produkt? Tarcza z nazwiskiem Luke’a Littlera. Sprzedaż wzrosła trzykrotnie, a w weekendy przychodziło ponad tysiąc klientów.

Pierwszy wybuch

Dziś Littler to już mistrz przez duże „M”. Wygrał niemal wszystko, co było do wygrania, choć wciąż jest nastolatkiem. Rywale podchodzą do niego z szacunkiem, niemal ze strachem, bo pokonanie go może być dziś jedną z najtrudniejszych rzeczy w sporcie: jak ogranie Jannika Sinnera w tenisa, Magnusa Karlsena w szachy czy wyprzedzenie Bartosza Zmarzlika w żużlowym Grand Prix.

Misji niemożliwej podejmie się w Nowy Rok Krzysztof Ratajski, który po raz drugi w karierze zagra w ćwierćfinale mistrzostw świata. W 2021 roku, gdy sztuka ta udała mu się po raz pierwszy, przegrał dość wyraźnie ze Stephenem Buntingiem. Teraz zadanie będzie miał jeszcze trudniejsze. Znacznie trudniejsze. Pokonanie Littlera w Londynie, na jego ziemi, rozpatrywać trzeba może nie w kategoriach „cudu” (to wciąż tylko darty), ale na pewno wielkiej, wielkiej sensacji.

Choć z tą „jego” ziemią nie ma co przesadzać. Co prawda Littler jest Anglikiem, a mistrzostwa świata tradycyjnie odbywają się w londyńskiej Alexandra Palace, to w starciu 1/8 finału z Robem Crossem publiczność była wyraźnie po stronie starszego z graczy, pozwalając sobie nawet na buczenie podczas rzutów 18-letniego mistrza.

Littler stwierdził, że buczenie go nie rusza – podkreślił, że kibice kupują bilety i w praktyce finansują pulę nagród, więc „dziękuje za buczenie”, a fakt, że „nikt nie chciał, żeby wygrał”, odebrał jako dodatkowy motywator. Przyznał też, że mógł zbyt wcześnie „podpuścić” trybuny, ale jego zdaniem w tym roku w Ally Pally wyraźnie widać trend: kibice chcą sensacji i kibicują underdogom, licząc na eliminację faworytów. Zapowiedział, że 1 stycznia spodziewa się „najgorszego”.

Wywiad stał się viralem w mediach społecznościowych i… kolejną wybitną reklamą darta.

Kiedy mecz Ratajski - Littler?

Ćwierćfinałowy mecz mistrzostw świata pomiędzy Krzysztofem Ratajskim a Lukiem Littlerem pokaże TVP Sport. Transmisja już 1 stycznia o godz. 20:10. Cała Polska ściska kciuki za „Polskiego Orła”. Spotkanie skomentują Kuba Łokietek i Jan Pęczak.

W luksusowym szwajcarskim kurorcie narciarskim Crans-Montana doszło do eksplozji w jednym z barów. W wyniku wybuchu kilkadziesiąt osób zginęło, a kilka zostało rannych. Przyczyny eksplozji nie są na razie znane. Możliwe jest podpalenie.

Przygotowana przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nowelizacja Kodeksu pracy jest wprowadzana w dwóch etapach – dla sektora publicznego z początkiem 2026 r., a dla sektora prywatnego – od 1 maja 2026 r. Nowe przepisy rozszerzą katalog okresów wliczanych do stażu pracy dla celów nabywania prawa do świadczeń i uprawnień pracowniczych.

Zgodnie z nowymi zasadami, staż pracy będzie obejmował nie tylko umowy o pracę, ale także inne formy aktywności zawodowej. Do stażu wliczone zostaną międz innymi okresy wykonywania umów-zleceń lub innych umów o świadczenie usług czy też umów agencyjnych, okresy prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, współpracy z osobą prowadzącą tę działalność oraz czas jej zawieszenia w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.

Potwierdzeniem tych okresów będą zaświadczenia z ZUS wydawane od stycznia na podstawie wniosku składanego w PUE/eZUS.

Staż pracy – potrzebna dokumentacja

Resort pracy, który przygotował nowe przepisy, zaznaczył, że okresy sprzed wejścia w życie ustawy także będą wliczane do stażu pracy. Warunkiem będzie ich właściwe udokumentowanie. Na przedstawienie dokumentów swojemu aktualnemu pracodawcy pracownik będzie miał 24 miesiące od wejścia w życie ustawy.

Staż pracy przekłada się na konkretne uprawnienia, między innymi dłuższy urlop wypoczynkowy lub wyższe dodatki stażowe i możliwość awansu. Na przykład pracownik z siedmioletnim stażem pracy, który przedłoży dokumenty potwierdzające cztery lata pracy na umowie-zleceniu, po 1 stycznia 2026 r. będzie miał prawo do 26 dni urlopu wypoczynkowego zamiast dotychczasowych 20.

Czytaj także: Koniec ery awizo. Czas na cyfrowe standardy na pocztach

W obecnym stanie prawnym wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi: 20 dni, jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat i 26 dni, jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat. 

Wyższe płaca i stawka minimalna

Od 1 stycznia zmieni się także minimalne wynagrodzenie za pracę i wzrośnie o 140 zł, do 4806 zł brutto, a minimalna stawka godzinowa do 31,40 zł brutto. Na rękę będzie to około 3605 zł. W ostatnich 25 latach największa podwyżka płacy minimalnej była w 2024 r. Świadczenie wzrosło wówczas w sumie o 700 zł.

Pracownik ma prawo do minimalnego wynagrodzenia za pracę. Jest to kwota, która mu przysługuje niezależnie od kwalifikacji, zaszeregowania osobistego, składników wynagrodzenia, systemu i rozkładu czasu pracy stosowanych u danego pracodawcy, jak również szczególnych właściwości i warunków pracy.

Minimalne wynagrodzenie jest corocznie waloryzowane. W 2025 r. pensja minimalna wynosiła 4666 zł. Od 1 stycznia 2026 r. wzrośnie do 4806 zł brutto, czyli o 140 zł. Na rękę będzie to około 3605 zł. W ostatnich 25 latach płaca minimalna rosła stopniowo od 700 zł w 2000 r., 1126 zł w 2008 r., 2000 zł w 2017 r. do 3010 zł w 2022 r.

Wraz z minimalnym wynagrodzeniem o 90 groszy wzrasta także minimalna stawka godzinowa dla określonych umów cywilnoprawnych, która od stycznia wynosi 31,40 zł.

Wyższy zasiłek pogrzebowy

Od 1 stycznia 2026 r. wzrośnie równiez zasiłek pogrzebowy z 4 do 7 tys. zł – niezależnie od faktycznych kosztów pogrzebu – a czas jego wypłaty skróci się z 30 do 14 dni. Według danych ZUS w ubiegłym roku wypłacono blisko 360 tys. zasiłków pogrzebowych, najwięcej w województwie śląskim (50,5 tys.), a najmniej – w podlaskim (8,5 tys.).

Czytaj także: PKP Intercity zamawia pociągi dużych prędkości. Nawet do 350 km/h

41 pasażerów utknęło w pociągu na trasie z Olsztyna do Krakowa w pobliżu Nidzicy (woj. warmińsko-mazurskie). Konar drzewa zerwał sieć trakcyjną i uszkodził przejeżdżający pociąg. - Ruch na linii kolejowej między Działdowem a Olsztynem został wstrzymany. Beata Zatońska

Katastroficzny thriller akcji "Greenland" był szykowany na wielki przebój kasowy, jednak plany te częściowo pokrzyżowała pandemia COVID-19. Częściowo, bowiem mimo ograniczonej dystrybucji film z Gerardem Butlerem zdołał wyciągnąć z kinowych kas na całym świecie ponad 52 miliony dolarów. Doskonale poradził sobie także na rynku VOD. Nic zatem dziwnego, że producenci zdecydowali się na sequel, którego nowy zwiastun właśnie trafił do sieci. Piotr Kozłowski

Quiz o życiu codziennym czasów PRL to jeden z tych, które internauci lubią najbardziej. Wiele osób wspomina tamte czasy z sentymentem i nostalgią. Jeśli pamiętacie tamte czasy to komplet punktów powinniście zdobyć bez problemu, choć przyznajemy, że jest nieco podchwytliwy. Marta Kawczyńska

Nowe rozwiązanie bardzo ułatwi życie mieszkańcom, którzy są już zmęczeni problemami z segregowaniem określonej frakcji odpadów. Od 1 stycznia będą mogli skorzystać z fioletowych worków i pojemników na odpady.

Duża zmiana dla mieszkańców. Od 1 stycznia odpady w PSZOK będzie można oddać wyłącznie na podstawie kodu QR. Taki kod łatwiej otrzymają posiadacze Mosińskiej Karty Mieszkańca. Numer karty jest zintegrowany z systemem PSZOK.

Za złamanie przepisów dotyczących ogrzewania może zostać wymierzona kara nawet w wysokości 5000 zł. W obecnym sezonie grzewczym można spodziewać się wzmożonych kontroli.

1 stycznia wchodzi w życie ustawa zwiększająca stawkę podatku CIT dla banków. Od początku roku podatek dla banków komercyjnych wzrośnie do 30 proc., a dla banków spółdzielczych i SKOK-ów do 27 proc. W kolejnych latach stawki będą stopniowo obniżane - w 2027 roku do 26 i 23 proc., a od 2028 roku odpowiednio do 23 i 21 proc.

Coraz więcej mieszkańców budynków wielorodzinnych - które nie są podłączone do ciepłowni - rozważa wymianę pieca na kocioł na pellet. Okazuje się jednak, że jego montaż wymaga spełnienia zarówno określonych warunków technicznych, jak i związanych z przepisami prawnymi.

W całym kraju odbywają się szeroko zakrojone kontrole gospodarstw domowych, które nie są podłączone do kanalizacji. Urzędnicy sprawdzają między innymi czy właściciele nieruchomości posiadają ważne umowy z przedsiębiorcami zajmującymi się opróżnianiem zbiorników i transportem nieczystości ciekłych.

Sejm i Senat zajęły się rozpatrzeniem petycji, których autorzy postulowali wykreślenie z katalogu dni wolnych od pracy Święta Trzech Króli obchodzonego 6 stycznia. Parlament zajmował się też propozycją ustanowienia Wielkiego Piątku świętem ruchomym, a zarazem dniem wolnym od pracy.

Od 1 stycznia 2026 r. rząd planował pobierać tzw. opłatę od smartfonów. Zmiana przepisów wywołała w Polsce duże obawy i kontrowersje, ponieważ smartfony miały przez opłatę zdrożeć w nowym roku. Ministerstwo kultury wszystkich jednak zaskoczyło.

Mimo wprowadzenia obowiązku selektywnej zbiórki tekstyliów, nie wszystkie muszą jednak trafiać do PSZOK-u. Zanieczyszczone i zużyte materiały można wyrzucać do pojemnika na odpady zmieszane, gdyż nie są one przeznaczone do recyklingu - przyznało wreszcie w 2025 r. Ministerstwo Klimatu i Środowiska.

Komunalna spółka Legnickie Wodociągi wprowadza nowoczesny system zarządzania wodą, który między innymi zapewni klientom łatwiejszy dostęp do informacji o jej zużyciu. Wdrażane rozwiązanie wykorzystuje technologię internetu rzeczy w branży wodociągowej.