Wchodzisz i wiesz

Prezydent Rosji Władimir Putin potwierdził swoje poparcie dla Kuby, która mierzy się z nowymi amerykańskimi sankcjami. Rozmawiając z kubańskim ministrem spraw zagranicznych Bruno Rodriguezem, Putin powiedział, że Rosja "nie zaakceptuje niczego podobnego" podczas omawiania sankcji nałożonych na ten kraj. Weronika Papiernik

Na portalach społecznościowych, w tym na X, pojawiły się informacje sugerujące, że część pieniędzy z unijnego budżetu SAFE miałyby zostać przekazane Ukrainie, a Polska miałaby spłacać pożyczki na jej rzecz.

Jednakże opublikowany wpis jest sprzeczny z założeniami programu, manipulując rzeczywistym przeznaczeniem, jakim jest modernizacja polskiej armii. 

CZYTAJ TAKŻE: SAFE 2 na horyzoncie. Polska liczy na kolejne miliardy

Wsparcie dla Ukrainy – w określonym zakresie współpracy przemysłowej

Jak podkreślono w oficjalnych komunikatach SAFE przewiduje możliwość udziału Ukrainy w projektach wspólnych zamówień publicznych, co oznacza, że ukraińskie przedsiębiorstwa mogą współpracować przy produkcji niektórych komponentów.

Jednak, wbrew medialnym doniesieniom, pożyczki są dostępne wyłącznie dla państwa członkowskich UE. W związku z tym Polska nie przekazuje pieniędzy Ukrainie. 

Z kolei w oficjalnym komunikacje SAFE zaznaczono, że umowy o zamówienia publiczne muszą gwarantować, iż nie więcej niż 35 proc. kosztów poszczególnych komponentów będzie pochodziło spoza Unii Europejskiej, EOG-EFTA lub Ukrainy. Projekty te mają wzmocnić zdolności obronne państw członkowskich, a nie służyć finansowaniu innych krajów. 

SAFE ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa Europy i wzmocnienie armii państw członkowskich UE, w tym Polski. Narracje sugerujące, że środki z programu są przekazywane Ukrainie lub tezy dotyczące spłacania jej pożyczek są nieprawdziwe i wprowadzają opinię publiczną w błąd.

Koncepcja w rzeczywistości przewiduje współpracę przemysłową z Ukrainą, ale wyłącznie w kontekście wspólnych zamówień i modernizacji zdolności obronnych Unii Europejskiej. 

CZYTAJ TEŻ: Senat zdecydował w sprawie SAFE. Ustawa wraca do Sejmu

Program SAFE został przyjęty przez Radę Unii Europejskiej 27 maja 2025 r. i jest nowym instrumentem finasowania UE, mającym na celu przyspieszenie gotowości obronnej państw członkowskich poprzez pilne i duże inwestycje w europejski przemysł obronny.

Koncepcja zakłada finansowanie do 150 miliardów euro w postaci pożyczek o długim terminie spłaty i korzystnych warunkach, umożliwiających państwom członkowskim realizację projektów w dziedzinie obronności. 

W siedzibie organizacji Instytut Pokoju w Waszyngtonie rozpoczęło się w czwartek pierwsze posiedzenie Rady Pokoju z udziałem przedstawicieli 49 państw. Głównym tematem obrad ma być przyszłość Strefy Gazy. „Pracujemy, żeby kończyć wojny – powiedział podczas spotkania prezydent USA Donald Trump.

Obojętni. Nieidentyfikujący się. Wyborcy której partii właśnie tacy są? Zdziwicie się.

19.02.2026 Mark Zuckerberg znowu stanął w sądzie i z powagą ucznia przyłapanego na ściąganiu powiedział: „Stanowczo się nie zgadzam”. To piękne zdanie. Ma w sobie prostotę młotka. Jest krótkie, twarde i nie wymaga myślenia. Można nim przybić wszystko: zarzuty, fakty, maile z przeszłości, własne słowa sprzed lat. „Stanowczo się nie zgadzam” brzmi jak formuła zaklęcia, które ma sprawić, że rzeczywistość cofnie się o dwa kroki i uprzejmie przeprosi prezesa za kłopot. A kłopot jest poważny. Bo oto w Los Angeles toczy się proces o wpływ platform Meta na zdrowie psychiczne młodzieży. Padają słowa: uzależnienie, depresja, myśli samobójcze. Padają pytania o

Metinvest rusza z inwestycją mającą na celu zwiększenie zawartości żelaza i zmniejszenie zanieczyszczeń w koncentracie z Krzywego Rogu na Ukrainie. Po modernizacji zakład będzie produkował pellet w jakości odpowiadającej wykorzystaniu w instalacjach bezpośredniej redukcji DRI.

Rząd obawia się, że przeszkodą w realizacji programu obronności SAFE może być weto prezydenta Karola Nawrockiego. Czy program jest korzystny z punktu widzenia wojska? O ocenę SAFE został poproszony w Polsat News komandor porucznik rezerwy Maksymilian Dura. Agnieszka Maj

Jeśli pisanie o Holocauście jest aktem żałoby i opłakiwaniem tych, którzy zginęli, Anna Bikont jest w nieustannej żałobie. – Tak jest, to jest taki mój świat, do którego bardzo się przywiązałam – potwierdza w rozmowie z portalem TVP.Info reportażystka i pisarka, od dekad zajmująca się opisywaniem losów polskich Żydów podczas Zagłady.

O tym, że sama jest Żydówką dowiedziała się mając 31 lat, przypadkiem. – Byłam tak tym zadziwiona, podniecona i zainteresowana, że wzięłam mój notes telefoniczny i dzwoniłam do wszystkich od A do Z. Myślę, że to nietypowa reakcja – opowiada.

Czy pamięta, by miała żal do żyjącej po wojnie na tzw. aryjskich papierach matki, że nie powiedziała jej o tym wcześniej? Kiedy zrozumiała jej decyzję, by przed córką, jak i przed światem, swoje żydowskie pochodzenie po wojnie ukryć? I czy kiedykolwiek odbyły na ten temat rozmowę? Na te i wiele innych pytań Anna Bikont odpowiada w nowym odcinku „Portalcastu”.

Czytaj także: Fikcja, która tylko udaje prawdę. Tak popkultura fałszuje obraz Auschwitz

Czas na odświeżenie wiedzy i przygotowanie się na nowe wyzwania. Sprawdź, jak dobrze pamiętasz lektury i podstawowe zasady szkolnej rzeczywistości. Weronika Papiernik

W lutym 2026 r. ruszy czwarty nabór EUI - Działania Innowacyjne. Miasta mogą sięgnąć po ok. 60 mln euro z EFRR, a dofinansowanie na projekt może wynieść maksymalnie 2 mln euro.

Trzy skojarzenia, jedno państwo – brzmi prosto? Ten quiz sprawdzi Twoją wiedzę geograficzną, historyczną i kulturową. Gotowy na wyzwanie? Paula Nowak

„Zdesperowane rodziny w Sudanie szukają schronienia w obozach dla uchodźców po ucieczce przed głodem i przemocą. Ich ochrona jest naszym obowiązkiem – powiedziała dyrektor wykonawcza UNICEF Catherine Russell. Dodała, że „w całym regionie Kordofanu obserwujemy te same niepokojące zjawiska, co w Darfurze” – dzieci giną, są ranne, wysiedlane i pozbawiane usług niezbędnych do przeżycia”.

Kolejny atak na obóz dla przesiedleńców

Jak przekazała ONZ, do ataku na obóz dla przesiedleńców w Al Sunut doszło 16 lutego. Wówczas dron, rzekomo należący do sudańskich sił zbrojnych (SAF), miał spowodować śmierć 28 cywilów, w tym 15 dzieci, a kolejnych 15 osób zostało rannych.

Jak podsumował Wysoki Komisarz ONZ do spraw Praw Człowieka Volker Tuerk, w atakach w czterech stanach Sudanu, przeprowadzonych w ciągu zaledwie dwóch dni – 15 i 16 lutego, zginęło co najmniej 57 osób.

15 lutego, w wyniku rzekomego ataku dronów SAF na bazar w miejscowości Sudari w stanie Kordofan Północny, zginęło 28 cywilów, a 13 osób zostało rannych. SAF miały wówczas uderzyć również w magazyn paliwa na lokalnym targu w Adikong w Darfurze Zachodnim. Pojawiły się informacje o ofiarach, ale pozostają one niepotwierdzone. Tego samego dnia dron należący do rebeliantów z Sił Szybkiego Wsparcia (RSF) uderzył w szpital Al-Mazmun w stanie Sennar, gdzie zginęło co najmniej troje cywilów, a siedmioro innych zostało rannych.

Z kolei 16 lutego drony należące rzekomo do RSF miały zaatakować dwie szkoły podstawowe w Dilling w Kordofanie Południowym. Liczba ofiar nie została jeszcze ustalona.

Wojna domowa w Sudanie

Konflikt między wojskami rządowymi Sudanu i RSF toczy się od kwietnia 2023 roku. To efekt sporu w łonie sojuszu, który dwa lata wcześniej obalił rząd wspierany przez Zachód i przejął władzę. Głównymi postaciami konfliktu są generał Abdel Fattah al-Burhan, który po przewrocie z 2021 r. stanął na czele kraju oraz Mohamed Hamdan Dagalo znany jako Hemedti (w przeszłości był jedną bardziej wpływowych osobistości sudańskiej armii, a od 2023 r. stoi na czele RSF). Region Kordofanu jest jednym z jej kluczowych frontów.

Według danych ONZ w konflikcie zginęło ponad 43 tys. osób, a około 14 mln zostało zmuszonych do opuszczenia swoich domów. Sytuacja w Sudanie określana jest przez ONZ jako najgorszy kryzys humanitarny na świecie.

Czytaj również: Masakra w Darfurze. Urzędnicy ONZ wstrząśnięci skalą zbrodni

Wśród uwag do projektu nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych jest pomysł wprowadzenia obowiązkowych szkoleń i docelowo formalnych uprawnień dla członków rad nadzorczych. Taka zmiana miałaby podnieść świadomość, wiedzę i umiejętności członków organu nadzoru.

Parlament Europejski zatwierdził tym samym tymczasowe porozumienie wynegocjowane z państwami członkowskimi Unii Europejskiej 4 grudnia 2025 roku. Nowy zestaw zasad ma odpowiadać na aktualne wyzwania, z jakimi mierzy się sektor winiarski, a jednocześnie otwierać przed producentami nowe możliwości rynkowe.

Jasne zasady dotyczące win odalkoholizowanych

Jednym z kluczowych elementów nowych przepisów jest doprecyzowanie zasad dotyczących win odalkoholizowanych. Określenie „alkohol-free” wraz z oznaczeniem „0.0%” będzie mogło być stosowane wyłącznie w przypadku produktów, których zawartość alkoholu nie przekracza 0,05 proc. objętości.

Z kolei wina, których zawartość alkoholu przekracza 0,5 proc. objętości, ale jednocześnie została obniżona co najmniej o 30 proc. w porównaniu ze standardową zawartością alkoholu dla danej kategorii wina przed odalkoholizowaniem, będą musiały być oznaczane jako „alcohol reduced”.

Czytaj także: Archeolodzy znaleźli pestki sprzed 1500 lat i robią z nich wino

Dodatkowe wsparcie w sytuacjach kryzysowych

Nowe regulacje przewidują także zwiększone wsparcie dla winiarzy w przypadku poważnych klęsk żywiołowych, ekstremalnych zjawisk pogodowych lub wystąpienia chorób roślin. W takich sytuacjach producenci będą mogli liczyć na dodatkową pomoc finansową.

Tekst przepisów dopuszcza również wykorzystanie funduszy unijnych na tzw. grubbing up, czyli likwidację części upraw winorośli.

Krajowy limit płatności na destylację wina oraz zielone zbiory zostanie ustalony na poziomie 25 proc. całkowitej puli środków dostępnych dla danego państwa członkowskiego.

Czytaj także: Pestki winogron zamiast kurzych jaj. Opracowano obiecujący zamiennik

 

Promocja enoturystyki i europejskich win poza UE

Producenci wina otrzymają także dodatkowe środki na rozwój turystyki winiarskiej. Działania mające na celu pobudzanie wzrostu gospodarczego na obszarach wiejskich oraz promocję wysokiej jakości europejskich win w krajach trzecich będą mogły liczyć nawet na 60 proc. finansowania z budżetu UE.

Państwa członkowskie będą mogły uzupełnić to wsparcie o dodatkowe 30 proc. w przypadku małych i średnich przedsiębiorstw oraz 20 proc. dla większych firm.

Do kwalifikujących się działań zaliczać się będą m.in. kampanie informacyjne i promocyjne, reklama, wydarzenia, targi, wystawy oraz opracowania analityczne. Projekty te będą mogły być finansowane przez okres trzech lat, z możliwością dwukrotnego przedłużenia, łącznie do dziewięciu lat.

Czytaj także: Ochotnicy poszukiwani. Będą musieli codziennie pić wino

Głos sprawozdawczyni: konkretna odpowiedź na kryzys

Sprawozdawczyni aktu prawnego, Esther Herranz García (EPP, Hiszpania), podkreśliła znaczenie nowych regulacji dla sektora winiarskiego. Jak zaznaczyła, „to prawo stanowi szybką i skuteczną odpowiedź na kryzys, z jakim mierzy się sektor winiarski”.

– Europa reaguje konkretnymi narzędziami, takimi jak wykorzystanie funduszy europejskich na działania kryzysowe, lepsze warunki dla działań promocyjnych i komunikacyjnych oraz zwiększone współfinansowanie, które ma pomóc rolnikom szybciej dostosować się do zmian klimatu ؘ– powiedziała europosłanka.

Czytaj także: Winiarską Polskę czekają ciekawe czasy

Ostatni krok: zgoda Rady UE

Aby nowe przepisy mogły wejść w życie, tymczasowe porozumienie musi jeszcze zostać formalnie zatwierdzone przez Rada Unii Europejskiej.

Dopiero po tej decyzji regulacje zaczną obowiązywać we wszystkich państwach członkowskich.

Czytaj także: Znaleźli wino sprzed 2 tysięcy lat. Wyjątkowe odkrycie w grobowcu

Francuski koncern motoryzacyjny Renault miał w 2025 roku skonsolidowane przychody w wysokości 57,9 mld euro. Zysk netto wyniósł 715 mln euro, ale po uwzględnieniu utworzonych rezerw na aktywa w Nissanie był ujemny i zamknął się kwotą 10,9 mld euro.

W ostatnich dniach, zwłaszcza na platformie X, pojawiły się wpisy sugerujące, że premier Donald Tusk miał „obrazić się” na prezesa Polskiego Komitetu Olimpijskiego Radosława Piesiewicza, i w odwecie odebrać państwowe środki przeznaczone na przygotowania olimpijczyków. 

Jednakże dostępne dane pokazują, że sytuacja jest zupełnie inna. Żaden akt prawny nie wskazuje, aby bezpośrednio Donald Tusk ograniczył finansowanie sportowców.

Według oficjalnych informacji Ministerstwa Sportu i Turystyki, w latach 2023-2026 na same sporty zimowe przeznaczono ponad 115 mln zł z budżetu państwa.

Wprowadzono nowe przepisy

W rzeczywistości znaczące zmiany w sposobie przyznawania i monitorowania funduszy dla kadr narodowych wprowadzono 14 lutego 2025 r., na mocy Zarządzenia nr 5 Ministra Sportu i Turystyki z 13 lutego 2025 r.

Dokument ten zaktualizował wytyczne dotyczące przejrzystości organizacji sportowych i beneficjentów dotacji, którzy są związani z przygotowaniem zawodników kadry narodowej do udziału w igrzyskach olimpijskich oraz przygotowaniem i udziałem w mistrzostwach świata i Europy. 

Kluczowe obowiązki organizacji sportowych w zakresie transparentności to m.in.:

• publikacje uchwał decyzji zarządów i składu organów kierowniczych (z wyłączeniem danych wrażliwych);

• udostępnianie kryteriów powoływania zawodników kadry narodowej oraz aktualnych list powołanych sportowców;

• prezentacja wykazu trenerów, instruktorów, sędziów, kalendarza imprez sportowych oraz budżetu organizacji na rok bieżący;

• obowiązek publikacji informacji o zamówieniach usług, towarów i robót budowlanych wraz z wyborem dostawcy;

• regularne udostępnianie informacji finansowych, w tym rejestru umów, wysokości wynagrodzeń i innych benefitów pracowników w podziale na grupy (członkowie zarządu, trenerzy, fizjoterapeuci, lekarze i psychologowie, pracownicy administracyjni). 

Wszystkie dane muszą być aktualizowane co najmniej raz na kwartał i odzwierciedlać stan faktyczny organizacji. 

Ponadto Ministerstwo Sportu i Turystyki udostępniło na swojej stronie internetowej szczegółowy wykaz środków przeznaczonych na przygotowania zawodników kadry narodowej do udziału w sportach olimpijskich. 

Faktyczne ograniczenia finansowe wprowadził ówczesny minister, nie premier

Chociaż wpisy publikowane w serwisach społecznościowych wskazywały, że Donald Tusk odebrał państwowe środki przeznaczone na przygotowanie sportowców, żadne jego decyzje nie ograniczyły budżetu olimpijskiego.

Jednakże w 2024 roku doszło do ograniczenia finansowania, które było wynikiem decyzji ówczesnego ministra sportu i turystyki Sławomira Nitrasa, a nie Donalda Tuska.

Decyzja Nitrasa była pokłosiem wydarzeń, w wyniku których polscy medaliści olimpijscy z Paryża nie otrzymali pełnych nagród finansowych, a prezes PKOl wymagał od nich podpisania umów wydłużających termin wypłat. Wcześniej zapowiadano, że nagrody będą wypłacane sukcesywnie, a ostatnia transza trafi do zawodników do końca lutego 2025 roku. 

CZYTAJ TEŻ: Ślubowanie olimpijczyków. „Jestem przekonany, że przywieziecie medale”

Podczas spotkania prezydent USA Donald Trump ma ogłosić wpłaty od członków Rady na odbudowę Strefy Gazy w kwocie powyżej 5 mld dolarów, a także deklaracje dotyczące sił wojskowych na poczet Międzynarodowych Sił Stabilizacyjnych mających czuwać nad porządkiem na tym palestyńskim terytorium.

– To dla mnie ogromny zaszczyt powitać was wszystkich w Instytucie Pokoju Stanów Zjednoczonych na inauguracyjnym posiedzeniu Rady Pokoju. To bardzo ważne. Uważam, że to rada o największym znaczeniu. Z pewnością, pod względem władzy i prestiżu, nigdy nie było czegoś podobnego, ponieważ są tu najwięksi światowi przywódcy. Prawie wszyscy przyjęli zaproszenie, a ci, którzy nie przyjęli, przyjmą – powiedział Trump na otwarciu posiedzenia.

Pierwsze posiedzenie Rady Pokoju

Zaplanowane na 75 minut posiedzenie zgromadziło przedstawicieli 49 państw, w tym większość w charakterze obserwatora. Kilkanaście krajów jest reprezentowanych na szczeblu głowy państwa lub szefa rządu; są to m.in.: Argentyna, Bahrajn, Katar, Kazachstan, Uzbekistan, Indonezja, Albania, Egipt, Węgry, Rumunia, Armenia i Kambodża.

Głos na spotkaniu mają zabrać przedstawiciele 13 państw oraz członkowie komitetu wykonawczego Rady, m.in. sekretarz stanu USA Marco Rubio, wysłannicy prezydenta USA Steve Witkoff i Jared Kushner oraz były premier Wielkiej Brytanii Tony Blair. Polska reprezentowana jest przez szefa Biura Polityki Międzynarodowej Kancelarii Prezydenta RP Marcina Przydacza, który jednak nie zabierze głosu, gdyż jest w Waszyngtonie w roli obserwatora.

Według administracji USA zaproszenia skierowano do około 60 państw, a udział swoich przedstawicieli potwierdziło dotąd około 20 krajów. Na szczeblu głów państw obecni są między innymi prezydenci Indonezji, Argentyny i Kazachstanu, a także sekretarz generalny Komunistycznej Partii Wietnamu.

Napięta sytuacja między USA a Iranem

– Być może zawrzemy układ z Iranem, przekonamy się o tym prawdopodobnie w ciągu najbliższych 10 dni – powiedział prezydent USA Donald Trump w czwartek na pierwszym posiedzeniu zainicjowanej przez niego Rady Pokoju.

– Dzisiejsze spotkanie jest dowodem na to, że przy zdecydowanym przywództwie nic nie jest niemożliwe – dodał.

Czytaj również: Trump o negocjacjach z Iranem. „Będę pośrednio zaangażowany”

Polska literatura cieszy się powodzeniem nie tylko w Polsce, ale i na świecie. Świadczyć o tym może fakt, że aż dwie polskie pisarki znalazły się wśród autorek nominowanych do jednej z najważniejszych międzynarodowych nagród literackich. Obydwie powalczą o 100 tysięcy euro. Co to za nagroda? Które polskie pisarki zostały nominowane? Marta Kawczyńska

Decyzję o dopuszczeniu rosyjskich i białoruskich sportowców do startu w 14. edycji zimowej Paralimpiady w Mediolanie i Cortinie d’Ampezzo, która odbędzie się w marcu, podjął Międzynarodowy Komitet Paralimpijski (IPC).

W oświadczeniu opublikowanym na kilka dni przed czwartą rocznicą rosyjskiej agresji na Ukrainę szef dyplomacji i minister sportu napisali: „Rząd Włoch wyraża absolutny sprzeciw wobec decyzji Międzynarodowego Komitetu Paralimpijskiego o dopuszczeniu sześciu rosyjskich i czterech białoruskich zawodników do udziału w Paralimpiadzie Mediolan-Cortina 2026 w ich narodowych barwach, włącznie z hymnem”.

„Naruszenie ideałów”

„Trwające naruszanie przez Rosję rozejmu oraz ideałów igrzysk i Paralimpiady, popierane przez Białoruś, jest nie do pogodzenia z udziałem ich sportowców w igrzyskach, z wyjątkiem ich startu jako neutralnych sportowców indywidualnych”– podkreślili Tajani i Abodi.

Igrzyska paralimpijskie w północnych Włoszech odbędą się w dniach 6-15 marca.

Zobacz także: W Ukrainie wrze po decyzji MKOl. „Będą to pamiętać jako chwilę wstydu”

W Wałbrzychu powstanie nowa fabryka zajmująca się odzyskiwaniem części z samochodów wycofanych z eksploatacji - poinformowała Toyota Motor Manufacturing Poland. Zakład ma przetwarzać około 20 tysięcy pojazdów rocznie.