Wchodzisz i wiesz

Zima 1978/1979 nie była tylko ekstremalnym zjawiskiem pogodowym. Dla milionów Polaków była codzienną walką z mrozem, śniegiem i brakiem podstawowych wygód. W czasach PRL, gdy sklepy świeciły pustkami, a ogrzewanie bywało zawodne, ludzie musieli radzić sobie sami, często w sposób, który dziś brzmi niewiarygodnie. W tym artykule zebraliśmy wspomnienia i historie starszych ludzi, dla których ta zima była codziennością. To doświadczenie trudne do dziś do wyobrażenia, zwłaszcza dla młodszego pokolenia. Marzena Sarniewicz

Żołnierz był jednym z najbardziej doświadczonych polskich ochotników walczących przeciwko rosyjskiej agresji. 

Do zranienia doszło, gdy „Francuz” przebywał w bunkrze na pozycjach frontowych. 

Kompani z rozpoznawczo-uderzeniowej grupy Rug Hamlet wskazują, że przyczyną mogło być uderzenie artyleryjskie, atak drona lub wrzucony do bunkra granat. W środku znajdowały się także materiały wybuchowe i butle gazowe, co spotęgowało skalę obrażeń.

Kim był „Francuz”, czyli polski żołnierz Kacper Bass?

„Mogła to być artyleria, dron, lub ktoś mógł wrzucić granat do ich bunkra. W jego wnętrzu znajdowały się dodatkowo amunicja, granaty, butle gazowe” – relacjonują koledzy poległego Polaka w rozmowie z Onetem.

Kacper Bass walczył po stronie Ukrainy od października 2022 roku. Uczestniczył m.in. w walkach o Donbas oraz na terytorium rosyjskiego obwodu biełgorodzkiego. Był wielokrotnie ranny. Został odznaczony medalem „Za męstwo” i Krzyżem „Za odwagę”. 

– Za to, co zrobił „Francuz”, powinien otrzymać medal „Bohatera Ukrainy” – uważa jeden z walczących z nim polskich żołnierzy o pseudonimie „Hagrid”.

Swój pseudonim „Francuz” otrzymał w związku z jego wcześniejszą służbą w Legii Cudzoziemskiej, do której wstąpił jako nastolatek.

Zobacz także: Ciało dziecka pod gruzami. Rosjanie celowali w cywilów

Niemal wszystkie nowe samochody zarejestrowane w Norwegii w zeszłym roku były w pełni elektryczne - wynika z oficjalnych danych Norweskiej Federacji Drogowej (OFV), przytoczonych przez agencję Reuters. Na czele sprzedaży stoi Tesla. Kraj umacnia swoją pozycję światowego lidera w wycofywaniu pojazdów napędzanych benzyną i olejem napędowym.

- Placówka dyplomatyczna w Caracas jest na razie (...) bezpieczna, nic tam się w związku z atakiem nie wydarzyło, ale będziemy oczywiście tę sytuację monitorować i przekazywać wszystkie informacje do opinii publicznej, jak tylko coś nowego się wydarzy - powiedział w sobotę rano premier Donald Tusk, wskazując, że ma wiedzę o 11 polskich obywatelach znajdujących się obecne w Wenezueli.

23 grudnia dyżurny sochaczewskiej komendy odebrał zgłoszenie o ujęciu sprawcy kradzieży sklepowej. 25-letni mężczyzna wszedł do jednego z marketów i schował do torby 42 duże tabliczki czekolady o łącznej wartości ponad 800 złotych.

Mężczyzna próbował ukraść ze sklepu czekoladę

Sprawca przeszedł przez linię kas, nie płacąc za towar. Zdarzenie zauważył jeden z pracowników sklepu, który zatrzymał mężczyznę. Skradzione czekolady zostały zwrócone, a wezwani na miejsce funkcjonariusze zatrzymali 25-latka i doprowadzili do sochaczewskiej komendy.

Jeszcze tego samego dnia podejrzany z województwa zachodniopomorskiego usłyszał zarzut kradzieży, której dopuścił się w warunkach recydywy. Grozi mu teraz do 7,5 roku pozbawienia wolności.

Czytaj także: Zamiast świętować, włamał się do domu. Ukradł milion złotych w gotówce

Spośród czternastu maoistów, 12 zginęło w Sukmie, a dwóch w Bidżapurze. Liczba ta prawdopodobnie wzrośnie, ponieważ siły bezpieczeństwa wciąż monitorują ten obszar.

Maoiści w Indiach, znani jako Naksalici, to członkowie nielegalnej Komunistycznej Partii Indii (maoistowskiej) – CPI(M) – oraz powiązane z nią grupy zbrojne, dążące do obalenia rządu indyjskiego poprzez długotrwałą wojnę ludową i ustanowienie komunizmu, inspirując się ideologią Mao Zedonga. Są największym zagrożeniem bezpieczeństwa wewnętrznego Indii, działając w wielu wschodnich i środkowych stanach, często przejmując kontrolę nad obszarami wiejskimi. 

Do pierwszego starcia wojsk rządowych i partyzantów doszło w rejonie Kistaram w dystrykcie Sukma. Siły bezpieczeństwa nie działały w ciemno, ale prowadziły operację poszukiwawczą opartą na konkretnych danych wywiadowczych. Podczas przeczesywania lasu, grupa została ostrzelana przez maoistów. Doszło do intensywnej wymiany ognia. 

Wśród zabitych przywódcy maoistów

Według nieoficjalnych informacji, wśród zabitych był Sachin Mangdu jeden z czołowych przywódców maoistów.

Istnieją również doniesienia, że ​​w tym starciu zginął dowódca maoistowski odpowiedzialny za zabójstwo miejscowego nadinspektora policji (ASP) Akasha Girpunje w Koncie.

Siły bezpieczeństwa zabezpieczyły na miejscu zdarzenia karabiny AK-47 i INSAS.

Zobacz także: Krwawy zamach w Indiach. W imię komunistycznych idei

Do kolejnego starcia doszło w Bidżapur, gdzie armia zabiła dwóch maoistów i zabezpieczyła jeden karabin SLR oraz broń kalibru 12 mm.

Powstanie maoistowskie w Indiach trwa od 1967 roku. Rebelianci, nazywani naksalitami, są w większości zbuntowanymi chłopami, działają głównie we wschodniej i środkowej części kraju. W ubiegłym roku w starciach z siłami bezpieczeństwa w tym stanie zginęło łącznie 285 maoistów.

Pierwsza połowa stycznia zapisze się w prognozach jako czas pogodowych ekstremów. Najpierw śnieżyce, zawieje i coraz silniejszy mróz, a zaraz potem nagłe ocieplenie. Na mapach anomalii temperatury Polska przybiera czarny kolor. To sygnał, ze Polska wymknie się spod z zimowych schematów. Marzena Sarniewicz

– PSE chcą, by nowe instalacje OZE czy magazyny energii  powstawały jak najszybciej, a uzyskanie warunków przyłączenia było jedynie formalnością dla tych inwestorów, którzy faktycznie chcą zrealizować swoje instalacje. Dlatego zabiegamy o model konkursów, w którym podmioty rywalizowałyby między sobą o moce przyłączeniowe – wyjaśnia Grzegorz Onichimowski, prezes Polskich Sieci Elektroenergetycznych (PSE).

Dariusz Standerski został zapytany w Polsat News, czy Polska – wzorem niektórych innych krajów – powinna wprowadzić przepis, który „odcina młodzież do 16. roku życia od mediów społecznościowych”.

Ministerstwo cyfryzacji: Trwają prace nad ograniczeniem dostępu do mediów społecznościowych dla dzieci

– Uważam, że należy wprowadzić taki przepis. Nie przesądzam od jakiego wieku. To powinno być poprzedzone ekspertyzą i poważną dyskusją publiczną. Natomiast to, nad czym pracujemy teraz, to zapewnienie takich warunków technicznych, żeby ten przepis był skuteczny. W tym roku będziemy dysponować już takimi narzędziami, więc uważam, że ten rok to jest odpowiedni czas, żeby takie regulacje w Polsce wprowadzić – powiedział wiceminister cyfryzacji.

Wyjaśnił, że prace dotyczą narzędzia weryfikacji wieku, które mogłoby być wykorzystane przy zakładaniu konta w portalach społecznościowych. W takim przypadku przy rejestracji pojawiałoby się okienko z prośbą, aby potwierdzić swój wiek. Dodał, że nie będzie to już tylko deklaracja wieku, ale generowane poświadczenie w ramach portfela tożsamości cyfrowej, które będzie przekazywało z urządzenia wyłącznie informację o wieku „z najwyższym poziomem zabezpieczenia”.

– Takie narzędzie jest w tej chwili testowane w niektórych państwach Unii Europejskiej. My uczymy się z tymi państwami tego narzędzia stosować. Umożliwi nam skuteczne wprowadzenie takich przepisów. Bo dzisiaj możemy na papierze napisać wszystko – wskazał Standerski.

Zobacz także: Walka z nielegalnymi treściami w Internecie. „Boty największym problemem”

Podobne przepisy działają obecnie w Australii. Osoby poniżej 16. roku życia w Australii nie mogą korzystać z platform społecznościowych m.in. Reddit, Facebook, Instagram, Snapchat, Threads, TikTok, X i YouTube. 

Ograniczenia w Australii

Firmy technologiczne, które nie wdrożą skutecznie przepisów, mogą zostać tam ukarane grzywną wysokości, w przeliczeniu, do 28 mln euro. Australia jest pierwszym krajem na świecie, który wprowadził ograniczenie wiekowe dla użytkowników platform społecznościowych. Obowiązuje ono od 10 października, ale stosowne przepisy przyjęto jeszcze w ubiegłym roku.

Wiceszef resortu cyfryzacji odniósł się również do czekającej na podpis prezydenta nowelizacji ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, która ma pozwolić na usuwanie nielegalnych treści w internecie dotyczących 27 czynów zabronionych. W piątek wieczorem wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski zaapelował na portalu X do prezydenta Karola Nawrockiego, by podpisał tę ustawę.

„Nie ma zgody na bezkarne łamanie prawa i tworzenie przez AI treści nielegalnych, niszczących ludzi i psychikę. Powiedzmy to jasno, to że system obraża, promuje treści seksualne i narusza godność to wina zarządzania oraz braku zasad etycznych platformy. (...) Wzywam Prezydenta Nawrockiego do jak najszybszego podpisania ustawy o usługach cyfrowych, a dzięki temu usuwanie nielegalnych treści będzie łatwiejsze” – napisał Gawkowski w piątek wieczorem na portalu X.

Standerski zwrócił uwagę, że obecnie nie ma w Polsce podstawy prawnej do usuwania w internecie nielegalnych treści. 

– Kiedy mieliśmy przypadek gróźb śmierci wobec pana prezydenta Nawrockiego, to wpis grożącego panu prezydentowi zniknął z portalu, tylko dlatego, że autor usunął ten wpis. Policja ani inne służby nie miały żadnych narzędzi, żeby to zablokować, mimo tego, że mieliśmy konkretne przestępstwo zapisane w kodeksie karnym – mówił Standerski.

Ustawa o DSA przyjęta przez parlament. Czy podpisze ją prezydent?

Wskazał również, że „prawie wszystkie państwa Unii Europejskiej wdrożyły te przepisy” w swoich państwach, a w całej UE zablokowano już na tej podstawie 10 mld przypadków treści, które były nielegalne.

Nowelizacja ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną ma zapewnić skuteczne stosowanie w Polsce przepisów unijnego Aktu o usługach cyfrowych (DSA), dotyczącego m.in. blokowania nielegalnych treści w internecie. Nowe przepisy zakładają, że nadzór nad stosowaniem przepisów DSA w Polsce sprawować będzie prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE) – w większości przypadków, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji (KRRiT) – w zakresie platform wideo, a także prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) – w zakresie platform handlowych oraz innych spraw dotyczących ochrony konsumentów.

Ustawa przewiduje możliwość usuwania treści zawierających m.in.: groźby karalne, namowę do popełnienia samobójstwa, pochwalanie zachowań o charakterze pedofilskim, propagowanie ideologii totalitarnych, a także nawoływanie do nienawiści i znieważanie na tle różnic narodowościowych, etnicznych, rasowych, wyznaniowych – w tym treści zawierające mowę nienawiści, rozpowszechniane w mediach społecznościowych. W ustawie wymieniono też treści naruszające prawa autorskie czy odnoszące się do nielegalnej sprzedaży towarów lub nielegalnego świadczenia usług.

Prezydent Karol Nawrocki ocenił pod koniec listopada ub.r., że ustawa ws. blokowania nielegalnych treści w internecie jest „nadregulacją” unijnych przepisów i dąży do zabierania Polakom możliwości dzielenia się w sieci swoimi opiniami. Politycy opozycji regularnie podnoszą też argument, że – w ich ocenie – ustawa ma wprowadzić cenzurę.

W grudniu Sejm poparł jednak wiele poprawek Senatu do noweli. Jedna z nich oznacza zniesienie klauzuli natychmiastowej wykonalności decyzji prezesa UKE i KRRiT o zablokowaniu treści. Strona, której dotyczy decyzja, będzie mogła wnieść sprawę do sądu i dopiero rozstrzygnięcie sądu nada decyzji rygor wykonalności. Jak tłumaczył wiceminister Standerski podczas prac nad ustawą w Senacie, oznacza to, że na końcu każdego postępowania to zawsze sąd będzie decydował, czy dana treść w internecie jest nielegalna czy jest legalna. O to, by o zablokowaniu treści decydował niezależny sąd, a nie UKE czy KRRiT wnioskowali wcześniej posłowie PiS.

Akt o usługach cyfrowych (DSA) jest pierwszą na świecie regulacją cyfrową (rozporządzeniem), która nakłada na firmy w całej UE odpowiedzialność za treści zamieszczane na ich platformach. W całości obowiązuje w krajach członkowskich od 17 lutego 2024 r. Artykuły 9. i 10. DSA wskazują, że państwowe organy sądowe i administracyjne mogą nakazywać dostawcom blokowanie treści w internecie.

Służby ratunkowe w obwodzie charkowskim przekazują, że bilans rosyjskiego ataku z 2 stycznia może jeszcze wzrosnąć. Obecnie potwierdzono śmierć co najmniej dwóch osób dorosłych, a około 30 zostało rannych – wśród poszkodowanych są także dzieci. Los pięciu osób wciąż pozostaje nieznany. 

Pod gruzami znaleziono ciało chłopca

W nocy ratownicy odnaleźli pod gruzami ciało 22-letniej kobiety. Wcześniej spod zawalonego wieżowca wydobyto ciało dziecka. Według wstępnych ustaleń chłopiec przebywał w mieszkaniu razem z matką w chwili uderzenia. 

Informacje te potwierdził szef Charkowskiej Administracji Wojskowej Oleh Syniehubov. Podkreślił on, że działania ratowników wciąż trwają, a pod gruzami mogą znajdować się kolejne osoby.

Skala zniszczeń w Charkowie jest znaczna. W wyniku ostrzału uszkodzonych zostało 25 budynków mieszkalnych, a także budynek szpitala, placówka edukacyjna, obiekty handlowe i biurowe. Zniszczeniu lub poważnemu uszkodzeniu uległy również 33 samochody zaparkowane w pobliżu miejsca uderzenia.

Bestialski atak Rosji. Celowali w cywilów

Do kolejnych rosyjskich ataków doszło w nocy z 2 na 3 stycznia w obwodzie sumskim. Jak poinformowała Państwowa Służba Ratownicza, kilka rosyjskich dronów zaatakowało jedną z miejscowości w rejonie Szostki. Uderzenia doprowadziły do wybuchu pożaru na dużą skalę w pomieszczeniach niemieszkalnych. 

Obiekty te zostały poważnie zniszczone przez ogień.

Sumskie władze regionalne przekazały również, że w ciągu ostatnich 24 godzin w regionie ranna została jedna osoba. To 60-letni mężczyzna z gminy Krasnopil, który ucierpiał w wyniku ataku drona FPV.

Ukraińskie Siły Powietrzne poinformowały, że nocny atak Rosjan miał charakter masowy. Łącznie użyto 95 bezzałogowych statków powietrznych, z czego 80 zostało zestrzelonych lub skutecznie zakłóconych przez obronę przeciwlotniczą.

Zobacz także: Maduro pojmany i wywieziony z kraju. Trump triumfuje

Pokarm dla kóz, kompost, okrycie dla roślin na zimę, wieńce, różne dekoracje. Zielone gałęzie i szyszki jeszcze długo po świętach mogą być wykorzystane. Choinki należy odnieść do punktu selektywnej zbiórki odpadów lub zostawić w miejscu zbiórki opadów wielkogabarytowych, a podzieloną na części wyrzucić do śmietnika brązowego z resztkami biodegradowalnymi. Do śmieci zmieszanych powinna trafić choinka z tworzywa.

Gdzie wyrzucić choinkę?

Osoby, które kupiły cięte drzewka, najpierw muszą zdjąć z choinki wszystkie ozdoby. Następnie najlepiej ją pociąć i zanieść w miejsce wyznaczone przez administratora nieruchomości lub wyrzucić do specjalnego kontenera, oznaczonego napisem „zielone”. Dobrym rozwiązaniem będzie również oddanie choinki do Punktu Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych.

Ci, którzy mają przydomowe ogródki, mogą wykorzystać pocięte gałęzie choinki do okrycia roślin. W ten sposób zapewni się im dodatkową ochronę przed mrozem. Główny Inspektorat Ochrony Środowiska zachęca do ekologicznego usunięcia choinek ze swoich domów.

Miasta chętnie przyjmują niepotrzebne choinki

Mieszkańcy Krakowa do 8 lutego mogą oddawać swoje bożonarodzeniowe choinki doniczkowe do punktów wyznaczonych przez Zarząd Zieleni Miejskiej w ramach kolejnej odsłony akcji „Choinka”. Drzewka zostaną posadzone na terenach miejskich.

Jodły, świerki, czy sosny już wkrótce będzie można przynieść do jednego z 2 punktów na terenie Gorzowa. Zebrane drzewka, po raz kolejny zostaną przewiezione do Karska, gdzie mieszkają zaprzyjaźnione alpaki.

Czytaj także: Nie tylko Boże Narodzenie. Dlaczego ludzie świętują zimowe przesilenie?

Nie ustają rosyjskie ataki na Ukrainę. 2 stycznia ukraińskie władze wydały nakaz ewakuacji ponad 3 tys. dzieci wraz z rodzicami z 44 przyfrontowych miejscowości w obwodach zaporoskim i dniepropietrowskim.

Elektrownia jądrowa bez zasilania

Jednym z efektów ostrzału było zaburzenie działa Zaporoskiej Elektrowni Jądrowej. 

„Rosyjskie ataki wielokrotnie uszkadzały linie energetyczne Zaporoskiej Elektrowni Jądrowej i spowodowały 12 przerw w dostawie prądu w elektrowni od początku wojny na pełną skalę. Ostatni taki incydent miał miejsce niecały miesiąc temu” – poinformowało ministerstwo energetyki Ukrainy.

Tularemia jest chorobą, która może zostać przeniesiona ze zwierząt na ludzi. Bakteria, która ją wywołuje, może przetrwać kilka tygodni w niskiej temperaturze, zarówno w wodzie, wilgotnej glebie, sianie, jak i padlinie zwierzęcej. Naturalnym rezerwuarem bakterii są różne gatunki zwierząt, głównie króliki, zające, wiewiórki, lisy i kleszcze.

Tularemia chorobą odzwierzęcą

Do zakażenia człowieka może dochodzić przez ugryzienie przez zakażonego owada (kleszcze, komary i muchy), przez bezpośredni kontakt z tkankami zakażonych zwierząt i skażoną glebą lub przez picie skażonej wody i jedzenie niedogotowanego, skażonego mięsa. W niektórych przypadkach do zakażenia dochodzi na skutek wdychania skażonego aerozolu.

Po okresie inkubacji trwającym 3-5 dni, pojawia się wysoka gorączka, dreszcze, bóle głowy, mięśni, osłabienie, wymioty, powiększenie węzłów chłonnych, objawy zapalenia gardła, zapalenia płuc. Może dochodzić do sepsy. Rozpoznanie tularemii na podstawie objawów klinicznych jest bardzo trudne.

Zapobieganie chorobie polega na ochronie przed ukąszeniami owadów, unikaniu picia potencjalnie skażonej wody i spożywaniu tylko dogotowanego/dopieczonego mięsa (dotyczy to przede wszystkim mięsa z królików i zajęcy).

Czytaj również: Potrafi „ściąć z nóg” w kilka godzin. Na grypę jest tylko jeden sposób

Od dziś, 3 stycznia, w każdą sobotę i niedzielę na polskojęzycznym kanale będzie można oglądać odcinki najnowszego, dziewiątego już sezonu uwielbianego serialu familijnego "Zwierzyniec doktor Mertens". Główna bohaterka, doktor Susann Mertnes, nie tylko walczy o zdrowie swoich podopiecznych, ale zmaga się także z prywatnymi problemami. Gdzie można oglądać serial? Piotr Kozłowski

Według najnowszego komunikatu Donalda Trumpa, przywódca Wenezueli - Nicolas Maduro - został pojmany i wywieziony z kraju. Wraz z nim do opuszczenia kraju zmuszona została jego małżonka. Nieoficjalne informacje donoszą także o śmierci jednego z wysoko postawionych wenezuelskich polityków. Przemysław Paterek

- Stany Zjednoczone zaatakowały Wenezuelę i pojmały jej prezydenta Nicolasa Maduro, który został wywieziony z kraju - poinformował w sobotę prezydent USA Donald Trump.

Ten quiz to podróż w czasie. Sentymentalna i pełna nostalgii. Pamiętasz jak się żyło w czasach PRL a może znasz to tylko z opowieści? Zmierz się z pytaniami naszego quizu. Czy ostatnie Cię pokona? Marta Kawczyńska

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej ostrzega przed trudnymi warunkami pogodowymi w dużej części Polski. Miejscami nadal intensywnie pada śnieg, a silny wiatr powoduje zawieje i zamiecie śnieżne. Dodatkowo na drogach i chodnikach pojawia się oblodzenie, co znacząco pogarsza bezpieczeństwo. Synoptycy wydali ostrzeżenia pierwszego i drugiego stopnia. Marzena Sarniewicz

– Tematem numer jeden w mediach w okresie międzyświątecznym była pogoda. I to nie jest ta sytuacja, w której sąsiedzi nie mają o czym ze sobą rozmawiać, więc sięgają po ratunek do pogody. Wszak o niej zawsze można coś powiedzieć, najłatwiej ponarzekać. Tym razem jednak warunki atmosferyczne dostarczyły wielu dodatkowych wątków, bo zima weszła do Polski cała na biało. Bezlitośnie przykryła grubą warstwą śniegu dużą część naszego kraju i zaatakowała zamieciami i zawiejami. Trasa S7 stanęła, podróżujący nią ludzie utknęli, w innych regionach kraju wiało, przymarzało i sypało. Prawdziwy armagedon. 

Kiedy byłem małym chłopcem (brzmi jak piosenka Breakoutu) cieszyłem się z takich zim bezgranicznie. Brodzenie w śniegu było codziennością, droga do szkoły w zaspach, do tego sanki, narty na pobliskiej górce – niczego więcej do szczęścia nie brakowało. Dziś jest inaczej. Dziś śnieg jest anomalią pogodową i już się do tego przyzwyczailiśmy tak bardzo, że kiedy się pojawia, narzekamy. 

Czytaj też: Sobota pod znakiem oblodzeń. Wprowadzono alert IMGW

I w tym wszystkim zapominamy, że śnieg jest w naszym klimacie potrzebny. Jest wodą dla przyrody, jest osłoną gleby i roślinności przed głębokim zamarzaniem. 

I oczywiście nie muszą to być takie uderzenia jak to z końca roku, jednak utrzymujący się przez dłuższy czas mróz i śnieg powinny nas cieszyć tak, jak latem deszcz. Przecież wytrzymamy dwa tygodnie niedogodności. 

Zwłaszcza gdy bawić nas będą paski pewnej prawicowej stacji telewizyjnej: „ZIMA ZASKOCZYŁA TUSKA” albo „ZIMA SPARALIŻOWAŁA TUSKA”.  

*       

– Mam dwie dobre wiadomości. Pierwsza: kończy się świąteczny czas przełomu roku. Druga: to oznacza koniec różnorakich podsumowań wędrujących po mediach społecznościowych. Jest jeszcze jedna dobra wiadomość – powrót codzienności, ale ona często jest szara, więc mam wątpliwości czy należy uznać tę wiadomość za ze wszech miar dobrą. Zdania są z pewnością podzielone. 

Ludzkość potrzebuje momentów, dat, by chcieć na przykład zmienić swoje życie, postanowić coś, mieć nową nadzieję i pozbyć się z głowy negatywnych myśli. Koniec roku, początek nowego, bardzo w tym pomaga, mimo że to tylko data. Psychologicznie działa perfekcyjnie, dużo lepiej niż rocznica urodzin, która uświadamia, że się starzejemy. A'propos... to że skończył się 2025 roku, oznacza, że minęło pierwsze ćwierćwiecze XXI wieku. Jak państwo się z tym czują?

Niestety świat jest w niezwykle trudnym momencie. Już dawno nie było tyle niepokoju o przyszłość. 

* 

– Ten niepokój na naszym kontynencie związany jest oczywiście z agresją Rosji na Ukrainę, której końca nie widać. Wszystkie komentarze i opinie twierdzące, że jesteśmy blisko pokoju, można uznać za tzw. „wishful thinking”, czyli pobożne życzenia. Europa i Prezydent Ukrainy mogą ustalić fantastyczny plan pokojowy, ale dopóki nie zaaprobuje go Władimir Putin, będzie on tylko planem na papierze. Tym bardziej że Donald Trump nadal nie sprawa wrażenia przywódcy pomocnego i wiarygodnego. Wprawdzie chyba już wie, że Putin wodzi go za nos, ale nadal zdarza mu się rosyjskiemu przywódcy uwierzyć. Na przykład w rzekomy ukraiński atak na rezydencję Putina. Prezydent USA, zanim sprawę przeanalizował, zdążył już skrytykować działanie Ukraińców i podzielić się refleksją, że mu się to nie podoba. A wystarczyło powiedzieć: „poczekajmy na dowody”. Te bowiem nie pojawiły się na żadnych etapie dyskusji, co w dzisiejszym świecie mogło budzić podejrzenia. Tyle że Trump żyje w swoim wyimaginowanym świecie. Podczas konferencji prasowej, na której wystąpił wraz z Wołodymyrem Zełeńskim, potrafił powiedzieć, że Rosja życzy Ukrainie sukcesu i może jej w tym pomóc. To dobitny dowód na oderwanie od rzeczywistości. 

Czytaj też: Uderzenie na Wenezuelę. Te obiekty zaatakowała armia USA

*

– Przełom roku to także orędzia. W Polsce przemawiało dwóch polityków będących w sporze, który dzieli także społeczeństwo. Prezydent Karol Nawrocki w Sylwestra, czyli jeszcze w starym, Premier Donald Tusk już w nowym. Ktoś, kto byłby złośliwcem, powiedziałby, że to oddaje nastawienie obu panów do Polski. Pierwszy o przeszłości, drugi o przyszłości. Ale że nie jestem złośliwy, to doceniam w orędziu prezydenta pochwały dla rządu za wzmocnienie polskiej gospodarki tak solidne, że Polska znalazła się w grupie G20, największych gospodarek na świecie. Bo przecież nie jest to zasługa Nawrockiego, który pełni swoją funkcję od niespełna pół roku. Prezydent mówił także, że wybierając go na urząd prezydenta, Polacy powiedzieli, że domagają się zmiany kierunku, że nie są zadowoleni z tego, co dzieje się w kraju. Polemizowałbym. 

Ale też przypomniałbym, że kiedy w 2023 roku Polacy wybrali inną większość parlamentarną, prezydent Duda nie posłuchał tego głosu i powierzył utworzenie rządu Mateuszowi Morawieckiemu. Na dwa tygodnie, co było jasne jak słońce. 

Donald Tusk w swoim orędziu zapowiedział wielkie rzeczy w 2026 roku. Słuchając kolejnych punktów tego planu, pochylałem się coraz głębiej od ich ciężaru. Trudno uwierzyć, że to wszystko się uda, bo pomocy poza Koalicją Obywatelską premier nie ma zbyt dużej. 

*  

– Sposobów na spędzanie Sylwestra jest bez liku. Wszystkie one są podobne do siebie, bo przecież chodzi o zabawę i radość z nadejścia nowego, cokolwiek ze sobą przyniesie. Ale najgłośniejsze i najbardziej spektakularne są imprezy organizowane przez poszczególne telewizje. Największą w tym roku była ta w Katowicach, przed katowickim Spodkiem, z udziałem przede wszystkim Stinga. Nie chcę wnikać w powody, dla których taki artysta zdecydował się na występ na tego typu imprezie. Może to sympatia do polskich fanów, bo przecież lubi do nas przyjeżdżać – był na dwóch koncertach jesienią, zaplanowany jest także koncert w przyszłym roku. Faktem jest natomiast, że pokazał wszystkim, jak prezentuje się prawdziwy muzyk. Nie potrzebuje na scenie dodatkowych atrakcji, udziwnionego stroju, wyzywających póz czy grupy tanecznej (nawet tak świetnej, jak ta z katowickiej imprezy). 

Sting po prostu zagrał z zespołem i zaśpiewał. Na tym tle zdecydowana większość artystów zaprezentowała się przaśnie. Tak, wiem, to był Sylwester – inne wymagania. I może to właśnie Sting nie dopasował się do charakteru koncertu. I z pewnością nie wszyscy podzielają moje zdanie. Na przykład paskowi wspomnianej wyżej prawicowej telewizji, którzy uraczyli swoich widzów takim oto tekstem: „GDY STING FAŁSZOWAŁ W KATOWICACH NA KONCERCIE NIELEGALNEJ TVP W LIKWIDACJI, RADEK LISZEWSKI PORYWAŁ TŁUMY W CHEŁMIE DO WSPÓLNEGO TAŃCA I ŚPIEWU”. Musiałem sprawdzić kto to jest Radek Liszewski. Okazało się, że to zespół Weekend wykonujący muzykę disco polo. 

* 

– W nowy rok wchodzimy ze zmianami w kodeksie pracy, ale też z nowymi wytycznymi dotyczącymi zasad języka polskiego. Ma być łatwiej i ma być mniej dylematów ortograficznych, bo poziom znacząco się obniżył. Mówiła o tym w poranku TVP Info Agnieszka Kopacz, nauczyciel 2025 roku, ucząca języka polskiego. Pokolenie posługujące się językiem głównie w komunikatorach i to skrótami, nie używa polskich liter, nie buduje zdań, na ortografię nie zwraca uwagi, nie czyta książek, czyli nie zaznajamia się z poprawną polszczyzną. 

Zmniejsza się grupa rodaków dbających nie tyle o piękno, co o jakość języka. To niedbalstwo porównywalne z niesprzątanym od kilku tygodni pokojem nastolatka. Polszczyzną nie mówią politycy, którzy powinni być wzorem (wiem, to idealistyczne i nierealne podejście), a w mediach poprawną polszczyznę słychać coraz rzadziej. Od mylenia końcówek "ą" z "om", przez przypadkowe akcentowanie (nawet Adaś Miauczyński w „Dniu Świra” nie wpoił widzom tych zasad), po używanie sformułowań „wracać z powrotem” czy „dalej kontynuować”. Być może niedługo pojawią się nowe zasady przyzwalające na taki język. A może zniknie także dylemat „ó” czy „u” albo „rz” czy „ż”.                  

 

Ciąg dalszy nastąpi za tydzień…

Jerzy Trela należał do grona najwybitniejszych polskich aktorów. Mówiono, że był człowiekiem niezwykle skromnym i imponująco pracowitym. Aktor zmarł w maju 2022 roku. Jego śmierć bardzo przeżyła Bożena Stachura. Aktora i młodszą od niego o ponad 30 lat aktorkę przed laty połączyła niezwykła więź. Plotkowano o romansie. Jaka była prawda? Beata Zatońska