Wchodzisz i wiesz

Polityk skrajnie lewicowej BSW Oskar Lafontaine zarzucił niemieckim elitom nienawiść do Rosjan i uznał ich postawę za równie naganną jak antysemityzm. Polityk uważa także, że dostawy broni dla Ukrainy, którą – jak twierdzi Lafontaine – "znów (jak podczas drugiej wojny światowej) zabija się Rosjan", są "moralnym skandalem". Lafontaine "ostatecznie się zdyskwalifikował" – ocenia dziennik "Die Welt". Piotr Kozłowski

Jak podaje norweski nadawca publiczny NRK, do incydentu doszło w piątek 30 stycznia około godziny 12.30 na terenie Kuben Upper Secondary School w Økern, która jest największą placówką edukacyjną tego rodzaju w Oslo.

Według policji sprawca oddał trzy albo cztery strzały. Wiele wskazuje na to, że wszystkie były skierowane w powietrze.

Sprawca się ulotnił

Do szkoły przybyły liczne siły policyjne. Funkcjonariusze poszukują sprawcy, który oddalił się po oddaniu strzałów.

 

„Wygląda na to, że to konflikt poza szkołą, gdzie ktoś wyciągnął broń palną i oddał strzały” – miał powiedzieć stacji NRK oficer policji.

Tym razem pracom poddany zostanie newralgiczny odcinek od skrzyżowania z ul. Różaną do zbiegu z al. Wojska Polskiego. MZD pozyskał środki zewnętrzne na ten cel, które zrefinansują niespełna połowę łącznych kosztów przedsięwzięcia. Dofinansowanie pochodzi z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg.

Warto przypomnieć, że w ubiegłym roku zrealizowany został pierwszy etap tej ważnej dla dzielnicy Błeszno arterii od wiaduktu nad linią kolejową do ul. Różanej. – Cała ul. Bohaterów Katynia na odcinku poddanym tym inwestycjom stanowiła wcześniej mocno obciążony objazd przy budowie nowej al. Wojska Polskiego, co wpłynęło negatywnie na i tak jej nienajlepszy wcześniej stan techniczny. Teraz wysłużona arteria zyska w pełni nowe, oblicze drogowe – mówi Maciej Hasik, rzecznik prasowy MZD w Częstochowie.

Koszt drugiego etapu zadania, którego realizacja zacznie się lada dzień wynosi ponad 3,2 mln zł (w tym wspomniane dofinansowanie na poziomie ok. 1,5 mln zł).

Zakres inwestycji obejmuje: przebudowę jezdni o długości niespełna kilometra wraz z odcinkami jednostronnego chodnika, zieleńcami i zjazdami na posesje przyległe, remont istniejących rowów odwadniających polegający na ich czyszczeniu i ponownym wyprofilowaniu, roboty sanitarne związane z przebudową kanału deszczowego wraz z wpustami ulicznymi, roboty z zakresu branży elektrycznej polegające na przebudowie istniejącej latarni oświetleniowej.

Planowana inwestycja ma na celu poprawę stanu nawierzchni jezdni i chodnika ulicy oraz regulacji spływu wód opadowych i roztopowych na wyżej wymienionym odcinku. Finał prac planowany jest na koniec tego roku. W przybliżeniu o połowę mniejszy (na odcinku ok. 500 metrów) i tym samym proporcjonalnie tańszy (koszt ok. 1,6 mln zł) był zakres realizacji ukończonego przed rokiem pierwszego etapu budowy. Potencjalne rozpoczęcie prac na drugim etapie przy sprzyjającej pogodzie będzie generowało zmiany w organizacji ruchu i niedogodności z tym związane. Prognozowana, mroźna aura może jednak opóźnić start robót (najpewniej o kilka, kilkanaście dni).

Źródło: MZD Częstochowa, fot. Łukasz Kolewiński/UM

Reuters wpisuje decyzję w rywalizację pomiędzy USA a Chinami o kontrolę nad globalnymi szlakami transportowymi. Postanowienie oceniane jest jako zwycięstwo Waszyngtonu, który zabiega o ograniczenie wpływów Pekinu na Kanale Panamskim. Przepływa przez niego około 5 proc. światowego transportu morskiego.

Decyzja panamskiego sądu

Spółka zależna CK Hutchinson o nazwie Panama Ports Company (PPC) posiadała od lat 90. XX wieku kontrakty na zarządzanie terminalami przy obu wejściach do Kanału Panamskiego – od strony Pacyfiku i Atlantyku.

Decyzja sądu może skomplikować negocjacje w sprawie sprzedaży przez hongkoński koncern dziesiątków portów na świecie konsorcjum z udziałem amerykańskiej firmy BlackRock i międzynarodowej Mediterranean Shipping Company (MSC). Według mediów proponowana transakcja opiewa na 23 mld dolarów.

Jak wskazała stacja Al-Jazeera, pozew o unieważnienie umów PPC został wniesiony do sądu panamskiego w zeszłym roku i był oparty na zarzutach, że umowy zawarte zostały na niekonstytucyjnych przepisach, a firma z Hongkongu nie płaciła odpowiednich podatków. PPC skrytykowała postanowienie sądu, oceniając, że nie ma oparcia w przepisach i naraża na szwank zarówno praworządność kraju, jak i dobrobyt tysięcy panamskich rodzin, których utrzymanie zależy od działalności terminali.

Zobacz także: Chiński gigant sprzedaje porty nad Kanałem Panamskim po naciskach Trumpa

Sprzeciw chińskiej dyplomacji

Rzecznik chińskiego MSZ Guo Jiakun oświadczył, że Pekin „podejmie wszelkie konieczne środki, by stanowczo bronić uzasadnionych praw i interesów chińskich firm”. Sprzeciw wyraziły również lokalne władze Hongkongu, a ceny akcji CK Hutchinson na hongkońskiej giełdzie spadły o 4,6 proc.

Prezyednt USA Donald Trump wyrażał zadowolenie z powodu planowanej sprzedaży portów przez CK Hutchinson, ponieważ amerykański kapitał miałby posiadać większość udziałów. Chiny groziły natomiast zablokowaniem umowy i naciskały, by pakiet kontrolny kupiła państwowa chińska firma COSCO – informował wcześniej Reuters, powołując się na anonimowe źródła. 

Sytuacja wokół Kanału Panamskiego zaostrzyła się po tym, jak Trump wrócił na drugą kadencję do Białego Domu. Nowa administracja naciska na władze w Panamie i dąży do przejęcia kontroli na portami. Trump zasugerował także, że może użyć siły do przejęcia ich. Jednocześnie w amerykańskich mediach, między innymi w stacji CBS News, pojawiły się doniesienia o przygotowywaniu stosownego planu przez Pentagon.

Zobacz też: Trump chce powiększyć terytorium USA. Nie wyklucza użycia siły

Rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow poinformował, że amerykański prezydent Donald Trump poprosił rosyjskiego lidera Władimira Putina o wstrzymanie ataków na Kijów do 1 lutego. Według agencji Reutera miałoby to stworzyć sprzyjające warunki do negocjacji pokojowych. Agnieszka Maj

Amerykański koncern naftowy ExxonMobil według wstępnych szacunkowych danych w IV kwartale 2025 r. miał przychody w wysokości 82,3 mld dolarów. Dzienna produkcja wzrosła do najwyższego poziomu od 40 lat i przekroczyła 4,9 mln baryłek dziennie.

Zobacz także: „Reporterzy”. Dym z komina truje mieszkańców. „Jest zagrożenie dla życia”

To będzie szybki sprawdzian z geografii. Ten quiz zajmie Ci tylko chwilę. Nie musisz być fanem podróży, by zdobyć w nim komplet punktów. Michał Ignasiewicz

Po tym, jak kurs błękitnego paliwa podskoczył o kilkadziesiąt procent, nie można wykluczyć, że nadal będzie rósł - ostrzega "Rzeczpospolita". Dziennik wskazuje, że wpływ na to ma m.in. tempo zużycia gazu na cele grzewcze, a także dostawy LNG i sytuacja geopolityczna.

Luksusowe torebki Hermes Birkin i prywatny jacht. Władze Wietnamu chcą sprzedać luksusowe rzeczy należące do miliarderki Truong My Lan, aby odzyskać część pieniędzy sprzeniewierzonych w jednej z największych afer finansowych w historii kraju.

Ekspert podkreślił, że wirus Nipah nie przenosi się drogą powietrzną i kropelkową, jak grypa czy SARS-CoV-2 (koronawirus). Naturalnym rezerwuarem patogenu są owocożerne nietoperze żyjące w Azji Południowo-Wschodniej i na wyspach Oceanu Spokojnego, a nie w Europie. Jak zaznaczył, poza Azją nie odnotowano dotąd ognisk zakażeń.

– Do zakażenia dochodzi najczęściej w wyniku spożycia owoców – zwłaszcza palm daktylowych – zanieczyszczonych odchodami lub nadgryzionych przez nietoperze, a także po wypiciu surowego soku z palmy daktylowej – zaznaczył.

Czytaj więcej: Wirus, który straszy Europę jest z laboratorium? Podejrzana Hiszpania

Jak przenosi się wirus Nipah?

Jak dodał, transmisja między ludźmi jest możliwa, ale ograniczona i wymaga bliskiego kontaktu z wydzielinami osoby chorej. Dochodzi do niej głównie w krajach o niższym poziomie rozwoju, gdzie trudniej o pełne zachowanie zasad bezpieczeństwa sanitarnego, także pomiędzy zakażonymi a personelem medycznym.

Drugim powodem niskiego potencjału szerzenia się wirusa Nipah jest fakt, że największa zakaźność pojawia się dopiero w fazie objawowej choroby. Prof. Rzymski wyjaśnił, że okres inkubacji, czyli czas od zakażenia do pojawienia się symptomów, w większości przypadków wynosi od czterech do 14 dni, choć sporadycznie może się wydłużyć nawet do około półtora miesiąca.

Kluczowe jest jednak to, że pacjent staje się najbardziej zakaźny dopiero po pojawieniu się objawów, co umożliwia szybszą identyfikację i izolację chorych oraz ogranicza ryzyko nieświadomego rozprzestrzeniania się wirusa.

Zobacz też: Nieznane wirusy w nerkach nietoperzy. Podobne zabijają ludzi

Jak niebezpieczny jest Nipah?

Ekspert zwrócił również uwagę, że raportowana śmiertelność zakażeń wirusem Nipah, wynosząca 40-70 proc., jest najpewniej zawyżona. Dane te obejmują bowiem głównie ciężkie, klinicznie rozpoznane przypadki występujące w krajach o ograniczonym dostępie do opieki medycznej, podczas gdy łagodniejsze zakażenia lub bezobjawowe infekcje często pozostają niewykryte.

Porównał tę sytuację do wirusa Ebola. Jego wysoka śmiertelność także budzi duży niepokój, choć w rzeczywistości jest czynnikiem ograniczającym rozprzestrzenianie się patogenu. – Dlatego najbardziej śmiertelnym patogenom trudno jest szybko rozprzestrzenić się na cały świat, choć na pewno łatwo jest zyskać globalny rozgłos – podkreślił.

Mimo tego, jak dodał, wirus Nipah jest patogenem, o którym warto pamiętać, zwłaszcza z punktu widzenia rozwoju leków i szczepionek. Wynika to z faktu, że jest to wirus RNA, a więc taki, który stosunkowo szybko mutuje. Z tego powodu Światowa Organizacja Zdrowia uznaje go za jeden z priorytetowych w badaniach nad profilaktyką i terapiami.

Zobacz również: Fala zachorowań na grypę. Pojawił się nowy wariant wirusa

Czy są już szczepionki na Nipah?

Potencjalne szczepionki, które obecnie są w badaniach klinicznych, miałyby w pierwszej kolejności znaczenie dla krajów, w których wirus Nipah występuje endemicznie, takich jak Bangladesz, Indie czy Malezja.

Mogłyby być tam wykorzystywane przede wszystkim wśród osób mogących mieć bliski kontakt z chorym oraz wśród personelu medycznego narażonego na zakażenie. Jednocześnie opracowanie takich preparatów stanowi zabezpieczenie na przyszłość również dla innych regionów świata w przypadku ewentualnego pojawienia się ognisk zakażeń poza Azją.

– Przypomina to przypadek szczepionki przeciwko wirusowi Ebola, która została zatwierdzona w 2020 roku do użytku przez Europejską Agencję Leków. Nie jest stosowana u nas w rutynowych szczepieniach, jednak – jak mówi przysłowie – przezorny zawsze ubezpieczony. Posiadanie takiego preparatu stanowi zabezpieczenie na wszelki wypadek – powiedział prof. Rzymski.

W jego opinii ostatnie informacje o wzmożonych kontrolach sanitarnych pod kątem wirusa Nipah w niektórych krajach Azji należy postrzegać jako element rutynowych działań zapobiegawczych. Reakcje na ogniska występujące m.in. w Indiach, obejmujące identyfikację kontaktów i kwarantannę, świadczą o sprawnym działaniu służb sanitarnych oraz o tym, że patogen jest pod dobrą kontrolą.

Zobacz także: Nowy wirus atakuje. Lotniska wznawiają kontrole sanitarne

Akademickie Centrum Kultury wypełniły stoiska instytucji działających w obszarze zdrowia i profilaktyki osób starszych, a na scenie trwały prezentacje, prelekcje i wystąpienia. Ze strony miejskiego samorządu w imprezie wziął udział zastępca prezydenta Częstochowy Zdzisław Wolski. Obecna była też naczelniczka miejskiego Wydziału Zdrowia Grażyna Stramska-Świerczyńska.

Wśród stoisk ,,Miasteczka Zdrowia” był np. punkt informacyjny Narodowego Funduszu Zdrowia, przy którym dyżurował m.in. dietetyk, zachęcając także do korzystania z cieszącego się już teraz ogromną popularnością portalu Diety NFZ. Można tam bez żadnych opłat i subskrypcji zaplanować sobie bezpieczną dietę nawet na 28 dni, prowadzić dzienniczek żywieniowy, mierzyć swoje postępy, czy – akurat to najlepiej zrobić na początku – skorzystać z kalkulatora BMI i określić, jakie zapotrzebowanie energetyczne ma nasz organizm przy trybie życia, który prowadzimy.

Przy stoisku Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej udzielano informacji o profilaktyce tak niebezpiecznego nowotworu jak czerniak czy zapobieganiu chorobom odkleszczowym. Szczególnie wiele uwagi poświęcano szczepieniom ochronnym. Sanepid mówił też wiele o zainicjowanej przez Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) i Komisję Europejską kampanii ,,Plant Health 4 Life”, która wskazuje na kluczową rolę zdrowia roślin w codziennym życiu ludzi oraz zachęca ich do indywidualnych działań na rzecz ochrony roślin.

Były też stoiska lecznic medycznych. Można było na miejscu wykonać nawet niektóre badania – np. podstawowe badanie słuchu, analizę składu masy ciała, poziomy glukozy czy EKG.

Uzupełnieniem punktów informacyjno-profilaktycznych były wykłady i prelekcje. I tak np. przedstawicielka Okręgowej Izby Aptekarskiej mówiła o suplementach diety – także w kontekście łączenia ich z lekami, jak również o roli farmaceutów w poradnictwie lekowym i usługach farmaceutycznych. Ale było też i o szczepieniach ochronnych, dostępnych opcjach rehabilitacji uzdrowiskowej, programach profilaktycznych i aplikacjach NFZ, jak również – to już w kwestii bezpieczeństwa osób starszych – jak nie dać się oszukać „na wnuczka”, „na policjanta” czy „na pracownika banku”.

Na scenie zaprezentował się zespół młodzieży z Technicznych Zakładów Naukowych, a do aktywnej zabawy namawiała Zumba Gold.

„Zdrowy Dzień Babci i Dziadka” zorganizowali wspólnie Urząd Miasta, Narodowy Fundusz Zdrowia oraz Politechnika Częstochowska – ACK Klub Politechnik.

Źródło: UM Częstochowy, fot. Grzegorz Skowronek/UM

W polskich kinach zagościł właśnie wyczekiwany horror "Pomocy" ("Send Help"), pierwszy od 25 lat kinowy film kultowego reżysera Sama Raimiego z kategorią R, czyli skierowany do widzów powyżej 17. roku życia. Dzieło z zaskakującą rolą gwiazdy "Pamiętnika" Rachel McAdams zbiera świetnie recenzje na Zachodzie. Piotr Kozłowski

Lubisz wyzwania i sprawdzać swoją wiedzę? Jeśli tak, to ten quiz jest właśnie dla Ciebie! Przygotowaliśmy dla Ciebie 10 pytań, w których będziesz musiał wykazać się znajomością położenia krajów na mapie świata. Brzmi łatwo? Nie daj się zwieść! Wśród pytań znajdziesz zarówno te proste, jak i te bardziej wymagające. Zmierz się z naszym quizem i przekonaj się, jak dobrze orientujesz się w rozmieszczeniu państw! Anna Kot

Rok 2025 przyniósł rekordowy popyt na podróże lotnicze, jednak dynamiczny wzrost rynku coraz wyraźniej obnaża ograniczenia po stronie podaży. Jak wynika z danych Międzynarodowego Zrzeszenia Przewoźników Powietrznych (IATA), globalny popyt pasażerski wzrósł w 2025 r. o 5,3 proc.

Południe Europy nawiedziły ulewne deszcze. Dodatkowo nad regionem przechodzą bardzo intensywne burze i wichury, co doprowadza do lokalnych powodzi. Jeśli ktoś zaplanował ferie zimowe w Hiszpanii, Grecji czy we Włoszech powinien sprawdzić prognozy pogody dla tych regionów. Wiele jest objętych ostrzeżeniami przed niebezpieczną pogodą. Weronika Papiernik

Wprowadzenie systemu ETS2 będzie miało różny wpływ na państwa Unii Europejskiej, jednak najmocniej mogą je odczuć gospodarstwa domowe w Polsce. Z analiz Bertelsmann Institute wynika, że przy cenie 180 euro za tonę CO2 niektóre polskie rodziny mogą płacić za ogrzewanie paliwami kopalnymi ponad 1600 euro rocznie więcej.

Podczas wydarzenia zaprezentują się wszyscy zawodnicy pierwszej drużyny na czele z Rohanem Tungatem oraz Jaimonem Lidseyem. Nie zabraknie również młodzieżowców klubu oraz najmłodszych adeptów szkółki żużlowej.

– Prezentacja drużyny to dla nas zawsze jeden z najważniejszych momentów przed rozpoczęciem sezonu. To czas, w którym możemy spotkać się z kibicami, porozmawiać, poczuć wspólną energię i jeszcze mocniej zbudować więź, która jest siłą Włókniarza. Zapraszam wszystkich sympatyków biało-zielonych do Galerii Jurajskiej – bądźmy tam razem i pokażmy zawodnikom, że mogą liczyć na pełne wsparcie – podkreśla prezes Włókniarza Częstochowa, Jakub Michalski.

Wydarzenie poprowadzi znany dziennikarz sportowy Tomasz Lorek. O oprawę muzyczną zadba Clödie, która będzie gwiazdą muzyczną prezentacji.

Organizatorzy przygotowali dla kibiców szereg dodatkowych atrakcji. Uczestnicy wydarzenia będą mogli skorzystać ze specjalnej fotobudki umożliwiającej stworzenie pamiątkowego wideo z ulubionymi zawodnikami, wziąć udział w konkursach z atrakcyjnymi nagrodami, a także zakupić nowe koszulki klubowe z nazwiskami żużlowców. Szczególną niespodzianką będzie limitowana seria gadżetów związana z gościem specjalnym prezentacji – Rune Holtą.

Początek prezentacji o godz. 15.

Źródło: www.wlokniarz.com

Rok 2025 na rynku energii elektrycznej potwierdził rosnące rozwarstwienie między rynkami paliw a ceną energii. W okresach, gdy gaz i węgiel wyraźnie taniały, energia elektryczna nie reagowała proporcjonalnie, pozostając na relatywnie wysokich poziomach. Obecne zjawisko to nie jednorazowe odchylenie, lecz konsekwencja zmiany architektury kosztowej sektora – zaznacza Marlena Stuglik, Commercial Solutions Manager w MET Polska.

– Zobaczymy, czy dojdzie do debiutu, bo pogoda jest różna, boiska są różne i mamy różne informacje. Mam nadzieję, że boisko będzie dobre do tego, żeby normalnie rywalizować. Na pewno jest dreszczyk emocji i lekki stres pod kątem przygotowania się do zawodów – mówił na konferencji przedmeczowej trener Rakowa.

Po 18. kolejkach częstochowianie zajmują czwarte miejsce w tabeli (29 pkt) i tracą do drużyny z Płocka zaledwie jedno „oczko”. Dorobek Rakowa to 9 zwycięstw, 2 remisów i 7 porażek.

Przypomnijmy, że w rundzie jesiennej „czerwono-niebiescy” przegrali przed własną publicznością 1:2 z Wisłą Płock. Jedyną bramkę dla Rakowa zdobył wówczas Lamine Diaby-Fadiga.

– Spodziewamy się jak będzie wyglądał ten mecz, czyli to, co dawało Wiśle punkty, a więc stabilna defensywa, utrzymanie wyniku 0:0, bazowanie na dobrych pojedynkach w polu karnym w niskiej obronie. To taka gra, gdzie ciężko jest o sytuacje. Myślę, że warunki atmosferyczne plus gra Wisły to główne aspekty, na które trzeba się przygotować – stwierdził trener Tomczyk.

Niedzielne spotkanie rozpocznie się o godz. 14.45.

Źródło: własne, www.rakow.com